चैत्र – ८ पछिल्लो समय देखिएको आर्थिक संकट श्रीलंकाका लागि निक्कै कष्टदायक बन्दै गएको छ । संकट यति सम गहिरो हुदै गएको छ कि श्रीलंका संग प्रश्नपत्र छाप्ने कागज आयात गर्न नसक्दा बिधार्थी हरुले बार्षिक परिक्षा समेटबाट बञ्चित बन्नुपर्ने अवस्था सिर्जना भएको छ । यस संगै लाखौं लाख बिद्यार्थैको भबिष्य अन्धकारमय हुने हो कि भन्ने चिन्ता बढन थालेको छ । सरकारी शिक्षा निकायहरू संग पर्याप्त बिदेशी मुद्रा नहुंदा कागज र मसी किन्न नसकिएको बताईएको छ । देशको यो अवस्था संगसंगै ४५ लाख भन्दा बढी बिधार्थी परीक्षा दिनबाट बञ्चित भएका छन । यति मात्र हैन बिदेशी मुद्राको अभावकै कारण २ करोड २० लाख जनताले खाधान्न, इन्धन र औषधिको चरम अभाब झेलिरहेकोछ भने दैनिक उपभोग्य सामाग्री खरीद गर्न मानिसहरू घन्टौं को लाम लाग्न बाध्य भएका छन । अन्तराष्ट्रीय समाचार ऐजेन्सीहरूले उल्लेख गरे अनुशार इन्धनको अभाब चरम चुलिमा पुगिए संगै लाइनमै मानिसहरूले ज्यान समेत गुमाई सकेका छन । श्रीलंका संग बिदेशी मुद्रा किन अभाब हुन गयो भन्ने सन्दर्भमा सन २०१९ मा भएको आतंकबादी हमलालाई सम्झीनु पर्ने हुन्छ । आतंकबादी आक्रमण पश्चात डगमगाएको श्रीलंकाली पर्यटन ब्यबसायलाई सन २०१९ मै शुरू भएको कोरोणा महामारीले धाराशाही बनायो । देशको कुल ग्राहस्थ उत्पादनको १० % हिस्सा पर्यटन क्षेत्रल धान्दै आएको थियो ।
अर्कोतर्फ चीन लगाएतका देशसंगको बैदेशिक ऋण पनि श्रीलंकाका लागि अर्को पिडाको कारण बन्न पुर्यो ।
बिश्वब्यापी महामारी र आतंककारी हमला पश्चात डगमगाएको परियोजनाहरू असफल प्राय भएपश्चात श्रीलंका बैदेशिक ऋ्णको चंगुलमा फस्न पुगेको बिश्लेषण गरिएको छ । श्रीलंका संग चीनको मात्रै ५ अर्ब डलर भन्दा बढी ऋण रहेको बताइन्छ ।
पछिल्लो समय रुसले युक्रेनमाथि गरेको आक्रमनले पनि श्रीलंकाको आलो घाउमा नुन छर्केको अवस्था श्रृजना भएको छ । कम बर्षाका कारण बिधुत उत्पादनमा कतौटी भएसंगै बिजुलीका लागि कोइला र डिजेल प्लान्तमा निर्भर श्रीलंका अन्तराष्टिय बजाममा इन्धनको मूल्य बृद्रि संगै थप आर्थिक संकटमा पुगेको छ । इन्धनकै कम आपुर्तिको कारण उद्योग कलकारखानाहरु बन्द अवस्थामा पुगेका छन ।
